Kinh doanh

“Siết” ngân hàng mua trái phiếu doanh nghiệp: Sẽ ảnh hưởng khoảng 20% lượng phát hành mới

Nhật Linh
ANTD.VN - Ước tính, Thông tư 16 của Ngân hàng Nhà nước quy định việc tổ chức tín dụng mua trái phiếu doanh nghiệp sẽ ảnh hưởng tới khoảng 20% lượng trái phiếu phát hành mới trên thị trường.

Ngân hàng Nhà nước (NHNN) vừa ban hành Thông tư 16/2021/TT- NHNN thay thế Thông tư số 22/2016/TT-NHNN và Thông tư số 15/2018/TT-NHNN quy định việc tổ chức tín dụng, chi nhánh ngân hàng nước ngoài mua trái phiếu doanh nghiệp. Thông tư chính thức có hiệu lực vào ngày 15/1/2022.

Theo đánh giá của Công ty Chứng khoán Vietcombank (VCBS), việc ban hành Thông tư 16 là phù hợp và cấp thiết đối với thị trường. Thông tư 16 định hướng an toàn hệ thống, tăng cường kiểm soát chặt chẽ trong giao dịch trái phiếu doanh nghiệp, quản trị hoạt động và hoạt động cấp tín dụng tổng chung.

Cụ thể, thông điệp đảm bảo tỷ lệ nợ xấu ở mức an toàn, và chất lượng tín dụng được đặt lên hàng đầu. Tiếp đó, các sản phẩm trái phiếu doanh nghiệp cũng có những quy định chặt chẽ trong tiêu chí lựa chọn và nguyên tắc giao dịch. Nhà điều hành cũng lưu ý đến quy định nội bộ nhằm giám sát và đánh giá định kỳ, cũng như trao nhiều quyền chủ động hơn cho ngân hàng.

Trong đó, về quy định tổ chức tín dụng chỉ được mua trái phiếu doanh nghiệp khi tổ chức tín dụng đó có tỷ lệ nợ xấu dưới 3% theo kỳ phân loại gần nhất theo quy định của NHNN, theo VCBS là nhằm định hướng ngân hàng thương mại đảm bảo tỷ lệ nợ xấu ở mức an toàn, cũng như chất lượng tín dụng.

Thông tư cũng quy định tổ chức tín dụng không được mua trái phiếu doanh nghiệp trong các trường hợp: Trái phiếu doanh nghiệp phát hành trong đó có mục đích để cơ cấu lại các khoản nợ của chính doanh nghiệp phát hành; Trái phiếu doanh nghiệp phát hành trong đó có mục đích để góp vốn, mua cổ phần tại doanh nghiệp khác; Trái phiếu doanh nghiệp phát hành trong đó có mục đích để tăng quy mô vốn hoạt động.

Theo VCBS, hiện nay, các tổ chức tín dụng ít tham gia sâu vào các hoạt động này, do đó, tác động của thông tư không đáng kể trong thời gian ngắn trước mắt. Tuy nhiên, đây vẫn là điều quan trọng cần được lưu ý, mang tính định hướng thị trường trong dài hạn.

“Siết” ngân hàng mua trái phiếu doanh nghiệp: Sẽ ảnh hưởng khoảng 20% lượng phát hành mới ảnh 1

Ngân hàng Nhà nước đã ban hành những quy định siết các ngân hàng mua trái phiếu doanh nghiệp

VCBS cũng chỉ ra thực trạng một số ngân hàng bán trái phiếu doanh nghiệp cho công ty con gây ra hiện tượng méo mó thị trường.

Do đó, việc NHNN quy định tổ chức tín dụng không được bán trái phiếu doanh nghiệp cho công ty con của chính tổ chức tín dụng đó (trừ trường hợp tổ chức tín dụng là bên nhận chuyển giao bắt buộc bán trái phiếu doanh nghiệp cho ngân hàng thương mại được chuyển giao bắt buộc), theo VCBS, các ngân hàng sẽ cần tính toán và có kế hoạch cụ thể về việc giao dịch trái phiếu doanh nghiệp của mình, để thực hiện tuân thủ thông tư này.

Tại Thông tư 16, NHNN cũng quy định trong vòng 12 tháng sau khi bán trái phiếu doanh nghiệp chưa niêm yết trên thị trường chứng khoán hoặc chưa đăng ký giao dịch trên hệ thống giao dịch UPCoM, tổ chức tín dụng không được mua trái phiếu doanh nghiệp chưa niêm yết mà tổ chức tín dụng đã bán và/hoặc trái phiếu doanh nghiệp chưa niêm yết được phát hành cùng lô/cùng đợt phát hành với trái phiếu doanh nghiệp chưa niêm yết mà tổ chức tín dụng đã bán.

Theo VCBS, hiện nay, với hoạt động mua bán trái phiếu doanh nghiệp trong ngắn hạn (ví dụ bán trái phiếu doanh nghiệp cuối năm và mua lại khi sang năm mới, hoặc ngược lại), thông qua đó, tổ chức tín dụng có thể tác động điều chỉnh tăng trưởng tín dụng tại một số thời điểm nhất định.

Với quy định mới cho thấy nhà điều hành đặc biệt quan tâm tới chất lượng và tốc độ tăng trưởng tín dụng, cũng như hạn mức tín dụng phù hợp đối với từng ngân hàng. Đồng thời, ngân hàng có thể sẽ thực hiện mua và nắm giữ dài hạn đối với danh mục trái phiếu doanh nghiệp của mình.

Trong thời gian tới, VCBS dự báo nhu cầu đầu tư trái phiếu doanh nghiệp của tổ chức tín dụng vẫn sẽ tồn tại, khi đây là một kênh tài sản đem lại mức lợi nhuận khá hấp dẫn so với nhiều kênh khác, đặc biệt là khi so sánh với trái phiếu chính phủ vốn đang có mặt bằng lợi suất khá thấp.

“Trong ngắn hạn, chúng tôi cho rằng hoạt động giao dịch trái phiếu doanh nghiệp đến từ tổ chức tín dụng nhiều khả năng sẽ được đẩy mạnh trong giai đoạn chuyển tiếp, trước khi thông tư đi vào hiệu lực”, báo cáo của VCBS nhận định.

Cũng theo dự đoán của VCBS, ước tính thông tư có hiệu lực sẽ ảnh hưởng tới khoảng 20% lượng trái phiếu phát hành mới trên thị trường.

TIN CÙNG CHUYÊN MỤC