Thế giới

Đàm phán an ninh Nga-Mỹ: Sự tương đồng Nga-Ukraine và Mỹ-Mexico

Nguyễn Ngọc
ANTD.VN - Đàm phán an ninh Nga-Mỹ chỉ ra một sự thực là Washington nên tham chiếu chính mối quan hệ giữa Mỹ với Mexico, để hiểu những hành động của Nga đối với Ukraine.

Vào cuối năm 2021, Nga đã công bố dự thảo hiệp ước với Mỹ và hiệp định với NATO về đảm bảo an ninh.

Cụ thể, Moscow yêu cầu các đối tác phương Tây đưa ra sự bảo đảm có tính pháp lý rằng, NATO sẽ từ bỏ việc mở rộng thêm về phía đông, kết nạp Ukraine vào liên minh và thiết lập căn cứ quân sự ở các nước hậu Xô Viết.

Vào ngày 10/1/2022 đã diễn ra cuộc tham vấn Nga-Mỹ ở Geneva; hôm 12/1 đã diễn ra cuộc họp Hội đồng Nga - NATO ở Brussels và đến hôm 13/1 là cuộc gặp gỡ với Tổ chức An ninh và Hợp tác châu Âu (OSCE).

Theo nhận định của giới truyền thông Nga, giới quan chức ngoại giao nước này tại các cuộc gặp với những người đồng nhiệm phương Tây đã “trung thực, thẳng thắn và không cố gắng diễn đạt vòng vo” trong diễn giải các quan điểm của chính quyền Moscow về an ninh quốc gia của Nga.

Thứ trưởng Ngoại giao Alexander Grushko thẳng thắn cảnh báo trong cuộc họp với NATO hôm 12/1 rằng, tình hình xấu đi thêm nữa trong quan hệ giữa Nga và phương Tây có thể dẫn đến “những hậu quả nghiêm trọng và khó lường nhất đối với an ninh châu Âu”.

Đàm phán an ninh Nga-Mỹ: Sự tương đồng Nga-Ukraine và Mỹ-Mexico ảnh 1
Đàm phán an ninh Nga-Mỹ đã cho thấy, quan hệ Nga-Ukraine cũng tương đồng như quan hệ Mỹ-Mexico

Bình luận về vấn đề này, tờ báo Mỹ The New York Times chỉ ra, phương pháp tiếp cận chính sách đối ngoại của Washington luôn dựa trên các nguyên tắc về phạm vi ảnh hưởng, nhưng Mỹ lại không cho phép các quốc gia khác tuân thủ theo nguyên tắc tương tự vì an ninh của chính họ.

Trong bài viết, chuyên gia Peter Beinart cáo buộc Washington từ lâu đã phản bội các nguyên tắc dân chủ, còn các chính trị gia Mỹ đạo đức giả vì trong bối cảnh các cuộc đàm phán với Moscow về đảm bảo an ninh, nước Mỹ vẫn tuân thủ cái gọi là "Học thuyết Monroe".

Ông Beinart chỉ ra, Mỹ đã theo đuổi chính sách “phạm vi ảnh hưởng” ở bán cầu của mình trong gần 200 năm, kể từ khi Tổng thống James Monroe tuyên bố trong “Bài phát biểu thường niên lần thứ bảy” trước Quốc hội vào ngày 2/12/1823 rằng, Mỹ nên xem xét bất kỳ nỗ lực nào của các cường quốc nước ngoài mở rộng ảnh hưởng của họ đến bất kỳ phần nào của bán cầu “như một sự xâm phạm nguy hiểm đối với hòa bình và an ninh của Mỹ”.

Tác giả cũng nhắc lại, các quan chức chính quyền Nhà Trắng trước đây thường đề cập đến “Học thuyết Monroe”, coi nó vẫn hữu dụng trong thời đại hiện nay và ekip của ông Joe Biden hiện nay không tìm cách ngăn chặn hành vi ép buộc chính trị và kinh tế đối với các nước khác.

Chuyên gia này nhắc lại lệnh cấm vận kéo dài hàng thập kỷ của Mỹ đối với Cuba. Các quan chức Washington có thể tuyên bố mục đích của lệnh cấm vận là để “thúc đẩy dân chủ” ở La Habana, nhưng hầu hết mọi chính phủ trên thế giới, kể cả các nước dân chủ, đều coi đó là một hành động đe dọa chính trị.

Trong bối cảnh Nhà Trắng đang tiến hành đàm phán về đảm bảo an ninh với Điện Kremlin, cũng như giải quyết cuộc khủng hoảng Moscow-Kiev, ông Beinart đã so sánh sự gần gũi của Ukraine với Nga, giống như với mối quan hệ giữa Mỹ với Mexico.

Mexico là quốc gia có đường biên giới dài với Mỹ giống như Ukraine với Nga. Nước này có thể công khai không đồng ý với chính sách đối ngoại của người láng giềng, nhưng chắc chắn là Mexico không thể tham gia bất cứ liên minh quân sự nào với các đối thủ của Mỹ.

Tác giả khẳng định chắc chắn rằng, không thể tưởng tượng được việc chính phủ Mexico sẽ mời quân đội Nga hoặc Trung Quốc đến bên bờ sông Rio Grande của họ và Mỹ cũng sẽ không bao giờ cho phép điều này xảy ra, cũng giống như Nga không để cho Ukraine gia nhập NATO.

Đồng thời, chuyên gia Peter Beinart cho rằng, Hoa Kỳ và Liên minh châu Âu không có bất cứ cơ hội thực sự, dưới bất kỳ hình thức nào, để giảm ảnh hưởng của Nga trong không gian hậu Xô Viết, bởi dù sao giữa họ cũng có chung cội nguồn về dân tộc, ngôn ngữ, lịch sử, văn hóa và tôn giáo.

Theo ông, các ưu tiên hàng đầu của Mỹ phải là ngăn chặn một cuộc chiến tranh lớn hơn xảy ra và đảm bảo Ukraine vẫn là một xã hội tự do và Washington nên tìm cách để thực thi điều đó càng nhanh càng tốt.

Để đạt được những ưu tiên đó, Washington nên thực hiện một thỏa thuận thừa nhận “quyền phủ quyết” của Moscow đối với việc Kiev tham gia các liên minh quân sự phương Tây. Theo vị chuyên gia Mỹ, điều này là không phải bàn cãi bởi vì trên thực tế, Nga đã sở hữu quyền đó.

TIN CÙNG CHUYÊN MỤC